Κορκίδης: «Τα τρία ευρώ και οι τρεις διάδρομοι της Κίνας προς την Ευρώπη»

Άρθρο προέδρου ΕΒΕΠ, Βασίλη Κορκίδη

Το ευρωπαϊκό ηλεκτρονικό εμπόριο εισέρχεται σε μια νέα περίοδο, κατά την οποία δεν αλλάζει μόνο το κόστος των εισαγωγών από τρίτες χώρες, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο τα προϊόντα φθάνουν στους καταναλωτές. Η εφαρμογή του προσωρινού δασμού των 3 ευρώ από την 1η Ιουλίου 2026 και η προγραμματισμένη πρόσθετη επιβάρυνση διαχείρισης των 2 ευρώ από την 1η Νοεμβρίου διαμορφώνουν νέους όρους ανταγωνισμού, ιδιαίτερα για τις κινεζικές πλατφόρμες ηλεκτρονικών αγορών.

Η σημασία των μέτρων γίνεται αντιληπτή από το μέγεθος της αγοράς. Το 2025 εισήλθαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση περίπου 5,88 δις είδη χαμηλής αξίας, με την Κίνα να αντιπροσωπεύει περίπου το 93% του όγκου. Πρόκειται για μια τεράστια εμπορική ροή, που επηρεάζει το λιανεμπόριο, τις μεταφορές, τις τελωνειακές υπηρεσίες και την ευρωπαϊκή παραγωγή.

Ο δασμός των 3 ευρώ αφορά τις καλυπτόμενες εισαγωγές αξίας έως 150 ευρώ και υπολογίζεται ανά διαφορετική δασμολογική κατηγορία προϊόντος, όχι ανά τεμάχιο. Το χωριστό τέλος διαχείρισης των 2 ευρώ προβλέπεται για την κάλυψη του κόστους τελωνειακών ελέγχων. Έτσι, για τις αποστολές όπου εφαρμόζονται και οι δύο επιβαρύνσεις, το συνολικό κόστος μπορεί να φθάνει τα 5 ευρώ ανά δηλούμενη κατηγορία. Η επιβάρυνση αφορά τον υπόχρεο εισαγωγέα ή διασαφιστή, αλλά μπορεί τελικά να μετακυλιστεί στην τιμή πώλησης. Οι εξελίξεις αυτές επηρεάζουν τους τρεις βασικούς εμπορικούς διαδρόμους της Κίνας προς την ευρωπαϊκή αγορά.

Ο πρώτος είναι ο απευθείας διάδρομος Κίνα–καταναλωτής C2c. Το προϊόν αποστέλλεται μεμονωμένα, συνήθως αεροπορικώς, και εκτελωνίζεται ως μικροδέμα κατά την είσοδό του στην ΕΕ. Πρόκειται για το μοντέλο που δέχεται την πιο άμεση πίεση από τις νέες επιβαρύνσεις, ιδίως στις πολύ φθηνές αγορές.

Ο δεύτερος διάδρομος περνά από ευρωπαϊκές πύλες εισόδου, όπως η Λιέγη, το Άμστερνταμ και η Βουδαπέστη. Εκεί συγκεντρώνονται μεγάλες ποσότητες αποστολών, πραγματοποιούνται τελωνειακές διαδικασίες και ακολουθεί διανομή προς διαφορετικά κράτη-μέλη. Η χρήση ευρωπαϊκού διαμετακομιστικού κόμβου δεν απαλλάσσει από τους προβλεπόμενους δασμούς, αλλά επιτρέπει αποτελεσματικότερη οργάνωση των μεταφορών.

Ο τρίτος διάδρομος παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Οι κινεζικές επιχειρήσεις εισάγουν εμπορεύματα μαζικά, τα εκτελωνίζουν και δημιουργούν αποθέματα σε ευρωπαϊκές αποθήκες, όπως στην Πολωνία, στην Ιταλία και στην Ισπανία. Οι μεταγενέστερες παραδόσεις πραγματοποιούνται εντός της ενιαίας αγοράς, χωρίς νέο τελωνισμό ως μικροδέματα τρίτης χώρας. Αυτό δεν σημαίνει απαλλαγή των αρχικών εισαγωγών από τους κανονικούς τελωνειακούς κανόνες.

Οι πρώτες δημοσιεύσεις εθνικών τελωνειακών αρχών δείχνουν σημαντική μείωση των απευθείας δηλώσεων ηλεκτρονικού εμπορίου και αύξηση ορισμένων κανονικών εισαγωγών. Ωστόσο, δεν υπάρχουν ακόμη επαρκή ενοποιημένα στοιχεία για να γνωρίζουμε πόσο μεταβλήθηκε η συνολική αξία των κινεζικών πωλήσεων στην ΕΕ ή ειδικά στην Ελλάδα.

Για το ελληνικό εμπόριο, το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο εάν θα εισέρχονται λιγότερα μικροδέματα. Είναι εάν οι ίδιες ποσότητες κινεζικών προϊόντων θα συνεχίσουν να πωλούνται μέσω διαφορετικών διαδρομών, με μεγαλύτερες παραγγελίες και ευρωπαϊκά αποθέματα.

Το ΕΒΕΠ υποστηρίζει τη διασφάλιση ίσων όρων ανταγωνισμού, την αποτελεσματική εποπτεία των εισαγωγών, την προστασία των καταναλωτών και τη συμμόρφωση όλων των επιχειρήσεων με τους ίδιους κανόνες. Παράλληλα, ζητούμε διαφανή παρακολούθηση του αριθμού των εισαγόμενων ειδών, της μέσης αξίας, των τελωνειακών εσόδων και των μαζικών εισαγωγών.

Το ζητούμενο δεν είναι απλώς να περιοριστούν τα μικροδέματα, αλλά να διασφαλιστεί ότι η αλλαγή των εμπορικών διαδρόμων δεν θα μετατρέψει τον αθέμιτο ανταγωνισμό σε ένα λιγότερο ορατό φαινόμενο. Η Ευρώπη χρειάζεται ανοικτό εμπόριο, αλλά με κοινούς κανόνες, ουσιαστικούς ελέγχους και πραγματικά ίσες ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις της.